De uitkomst van de berekening geeft een zodanig hoge maandelijkse afloscapaciteit, dat de statushouders de huur, zorgverzekering en de dagelijkse boodschappen niet meer kunnen betalen. In de schuldhulpverlening hebben deze jonge statushouders een maatwerkoplossing nodig!

Speciale aandacht voor statushouders

Binnen het sociaal domein zijn er al een aantal jaar veel zorgen over jonge statushouders. Statushouders zijn voormalig vluchtelingen die in Nederland een (tijdelijke) verblijfsvergunning hebben gekregen. Deze doelgroep heeft veel en bijzondere behoeften. Zo is er behoefte aan woonruimte, een inkomen, les in de Nederlandse taal, om er maar een paar te noemen. De doelgroep vraagt op álle onderdelen van het sociaal domein om een maatwerkoplossing. Dit geldt ook voor de schuldhulpverlening.

Situatie van jonge statushouders

Verplaatst u zich eens in een jonge statushouder van 20 jaar. Hij heeft bij zijn komst naar Nederland nog geen werk en is volop bezig met inburgeren. Hij heeft een zelfstandige woonruimte en geen ouders of familie om op terug te kunnen vallen. Hij vraagt bijstand aan om zijn levensonderhoud te kunnen betalen. De bijstandsnorm voor jongeren tot 21 jaar is € 233,71. U kunt zich voorstellen dat daarvan geen huur, zorgverzekering en eten te betalen is. In de Participatiewet is daarom vaak al sprake van een maatwerkoplossing voor deze groep. De bijstandsuitkering wordt verhoogd naar de norm voor iemand van 21 jaar en ouder. De hoogte van de bijstandsuitkering voor de jonge statushouder is dan € 946,73.
Waarschijnlijk heeft de jonge statushouder ook maar beperkt recht op huurtoeslag. De oplossing hiervoor is gevonden in de toekenning van tijdelijke woonkostentoeslag, totdat de jongere 23 jaar is en hij volledig recht heeft op huurtoeslag. Daarmee is de kans om in het eigen levensonderhoud te voorzien al een stuk realistischer geworden.

Jonge statushouder en de VTLB berekening

Wat als de jonge statushouder nu in een schuldensituatie terechtkomt? Dan is opnieuw maatwerk nodig. Om dit te verduidelijken vergelijk ik de situatie van de jonge statushouder met die van een volwassen alleenstaande. De schuldhulpverlener berekent bij iedere aanmelding de mogelijkheid om schulden af te lossen, dat is de VTLB-berekening. Die berekening is gebaseerd op de bijstandsnormen. In geval van een alleenstaande met een bijstandsuitkering komt deze berekening vrijwel altijd uit op een minimale maandelijkse afloscapaciteit van € 50. Zo niet voor de jonge statushouder: hoewel zijn inkomen door maatwerk op een bijstandsnorm voor iemand van 21 jaar of ouder is gesteld, wordt in de VTLB-berekening de jongerennorm gebruikt. Onze jonge statushouder heeft dan in de schuldhulpverlening een maandelijks te besteden budget van rond € 270. Hiervan zou hij de huur, zorgverzekering en het eten moeten betalen. En hij mag geen nieuwe schulden maken, dat is de belangrijkste voorwaarde voor schuldhulpverlening. Een onmogelijke opgave. De maandelijkse aflossingsverplichting van de jonge statushouder komt in het voorbeeld uit op € 725. En daarmee wordt al het maatwerk op grond van de Participatiewet te niet gedaan en gaat het geld naar de schuldeisers van de jonge statushouder. En de jonge statushouder krijgt door de schuldhulpverlening alleen maar meer schulden!

Maatwerkoplossing in VTLB

Bovenstaand probleem zou geen reden moeten zijn om te wachten tot jonge statushouders 21 jaar oud zijn. De schulden worden in de tussentijd alleen maar groter en de stress daarvan ook. De uitdaging voor schuldhulpverleners en de Recofa is om het maatwerk geleverd door de collega’s van de afdeling Inkomen (Participatiewet) door te trekken naar de berekening van het VTLB. De Recofa* past ieder half jaar het VTLB aan in reactie op maatschappelijke en wettelijke ontwikkelingen. Een tijdelijke oplossing voor de schuldhulpverlener is het handmatig aanpassen van de geboortedatum van de jonge statushouder in de VTLB-calculator. Wanneer de jonge statushouder namelijk 21 jaar is, komt de berekening precies uit zoals je verwacht voor iedere volwassene met een bijstandsuitkering. Dan blijft het doel van het maatwerk van de collega’s van Inkomen ook intact. Het is wel belangrijk dat de schuldhulpverlener deze maatwerkoplossing heel goed motiveert voor schuldeisers en rechters. Deze maatwerkberekening kan voor schuldeisers en rechters namelijk reden zijn om het voorstel alsnog af te keuren.

Dit is slechts een van vele aandachtspunten bij statushouders in de schuldhulpverlening. Ook zijn er nog andere doelgroepen denkbaar voor wie maatwerkoplossingen in de schuldhulpverlening meer effect kunnen bereiken. Benieuwd naar welke? Op 17 januari 2019 organiseert Stimulansz een Proeverij van ons trainingsaanbod. U kunt dan ook een workshop bijwonen over bovenstaand onderwerp.

*Recofa is het landelijk overlegorgaan van rechters-commissarissen in faillissementen en verantwoordelijk voor alle regels, normen en afspraken m.b.t. het VTLB.

Geselecteerd op basis van dit onderwerp

Deel deze pagina