Tweede Kamer

De Tweede Kamer was wel gevoelig voor het argument dat het voor bepaalde groepen mensen (mensen die blind zijn, mensen met een verstandelijke handicap) zonder hulp onmogelijk is zelfstandig te stemmen. Op dit moment is de enige mogelijkheid die zij hebben om hun stem uit te brengen het machtigen van een ander. Er zijn wat suggesties gedaan: hulp in het stemhokje toestaan, of per stembureau iemand die onpartijdig is hiervoor opleiden. Maar de regels blijven voorlopig zoals ze zijn.

Machtigen of hulp

Een belangrijke reden om dit zo te laten is de angst dat bij hulp in het stemhokje degene die helpt wel eens op een andere partij zou kunnen stemmen dan de bedoeling is. De vraag is of dat risico niet net zo groot is als je iemand machtigt. Ook dan is het mogelijk een stem uit te brengen op een andere partij dan waartoe je opdracht hebt.

Visie ouder

Laten we daar de visie van een ouder van een verstandelijk gehandicapte eens tegenover zetten. “Samen met mijn echtgenote neem ik talloze besluiten namens mijn zoon, die voor hem veel belangrijker en ingrijpender voor de rest van zijn leven zijn dan de keuze van een partij of kandidaat. En in dit specifieke geval zouden we dat ineens niet meer mogen. Wij kunnen best wel beoordelen voor hem welke keuze voor hem belangrijk is. Het argument dat hij bij volmacht kan stemmen, is een argument voor politici om zich achter te verschuilen, dan hoeven ze niets te doen. Toen we nog wel mochten helpen, (…), ging het prima. De hele omgeving en wat we tegen hem zeiden en de kaart die hij zelf mocht inleveren, maakten dat hij in de gaten had dat hij iets belangrijke mocht doen. En nadat hij had gestemd, zag je aan hem dat hij trots was. Helaas hebben politici hem en ons dat stukje blijheid en trots ontnomen, toen de regeltjes zo nodig streng moesten worden nageleefd.” (Stukje uit een commentaar op een Facebookpost.)

VN-Verdrag

Het VN-Verdrag is duidelijk. Artikel 29 met als titel “Participatie in het politieke en openbare leven” stelt dat de Nederlandse Staat (omdat die Partij is in dit Verdrag) ‘personen met een handicap politieke rechten moet garanderen en de mogelijkheid deze op voet van gelijkheid te genieten en zich verplicht te waarborgen dat personen met een handicap ten volle kunnen participeren in het politieke en openbare leven met inbegrip van het recht, en de gelegenheid, voor personen met een handicap hun stem uit te brengen….’ Het is dus niet iets dat kan of mag, het is een plicht.

Gemeenten

En wat kunnen gemeenten nu doen? Een aantal gemeenten heeft binnenkort (op 22 november) gemeenteraadsverkiezingen, omdat zij deel uitmaken van een gemeentelijke herindeling. Stel dat er in een stembureau iemand komt die vraagt of hij hulp mag hebben in het stemhokje bij het stemmen? De regels zijn duidelijk. Het toestaan zou handelen in strijd met de regels betekenen. Gemeenten kunnen dus niets. Terwijl handelen in strijd met de regels misschien wel handelen in strijd met het VN-Verdrag is. Wellicht dat het College voor de Rechten voor de Mens nog eens gevraagd wordt daar een oordeel over te geven.

Geselecteerd op basis van dit onderwerp

Deel deze pagina