Wijzigingen Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (Bbz)

Het doel van de wijzigingen is om de regeling effectiever, efficiënter en meer in overeenstemming met de uitgangspunten van de Participatiewet (PW) uit te voeren.
Allereerst een korte schets van de veranderingen:

  • De financiering wordt een budgetregeling. Dat betekent dat de Bbz-uitkeringen voor gevestigde zelfstandigen worden toegevoegd aan de gebundelde uitkering artikel 69 PW.
  • Van het door gemeenten verstrekte bedrijfskapitaal wordt door het Rijk per saldo nog maar 25% vergoed.
  • Het Rijk financiert 100% voor, maar gemeenten moeten in 5 jaar tijd 75% terugbetalen.
  • Rentereductie voor gevestigde ondernemers is alleen nog mogelijk als er niet tevens algemene bijstand wordt ontvangen.
  • Terugvordering kan op basis van artikelen uit de Participatiewet.
  • De middelen voor levensvatbaarheidsonderzoeken worden toegevoegd aan het gemeentefonds en het BTW-compensatiefonds.
  • De Bbz-regeling voor oudere zelfstandigen met een niet-levensvatbaar bedrijf is alleen mogelijk voor personen die zijn geboren vóór 1960.
  • Gevestigde zelfstandigen, aan wie zowel algemene bijstand als bedrijfskapitaal wordt verleend, ontvangen de algemene bijstand en het bedrijfskapitaal voortaan apart.
  • Het keuzejaar komt te vervallen.
  • Ondernemers in de binnenvaart die bijstand aanvragen, moeten zich melden bij de woongemeente of de gemeente waar men is aangemeerd.

Wat moet u doen om goed voorbereid te zijn op de wijzigingen? Om het enigszins overzichtelijk te maken cluster ik de mogelijkheden:

Financieel

De gemeente wordt volledig financieel verantwoordelijk voor de uitvoering van het Bbz, inclusief de terugvordering:

  • De Regeling financiering en verantwoording IOAW, IOAZ en Bbz 2004 heeft onder de nieuwe financieringssystematiek voor het Bbz 2004 geen grondslag meer. Deze regeling komt daarom per 1 januari 2020 te vervallen. De nog relevante bepalingen zijn ondergebracht in de Regeling Participatiewet, IOAW en IOAZ (artikel 15a, vergoeding voor centrumgemeenten).
  • De middelen voor de levensvatbaarheidsonderzoeken worden ontschot toegevoegd aan het cluster Inkomen en participatie van het gemeentefonds en het BTW-compensatiefonds. Met deze spreadsheet kunt u het bedrag dat zou zijn geoormerkt voor de levensvatbaarheidsonderzoeken uitrekenen. Dit kan een hulpmiddel zijn bij het maken van de begroting voor de uitvoering van het Bbz voor het jaar 2020. U kunt ook nadenken over de vraag of u de levensvatbaarheidsonderzoeken uitbesteedt of zelf uitvoert.
  • Het invorderingstempo loopt mogelijk niet synchroon met de terugbetalingsverplichting aan het Rijk. Die verplichting wordt 75% in 5 jaar tijd. Dat betekent dat er meer focus moet komen op de kwaliteit van het debiteurenbestand en op een effectieve terug- en invordering.

Debiteurenbeleid

De terugvorderingsverplichting voor het college wordt omgezet in een terugvorderingsbevoegdheid, met uitzondering van de fraudevorderingen. Dat betekent dat inzichtelijk moet worden gemaakt in welke gevallen en op welke wijze aan deze bevoegdheid invulling wordt gegeven.

Heronderzoeken

De regeling administratieve uitvoeringsvoorschriften Bbz 2004 (Rau) wordt ingetrokken. Hierdoor vervallen de centrale administratieve voorschriften inzake onderzoeksverplichtingen en onderzoeksfrequenties en de gemeentelijke administratie. Dit betekent dat gemeenten zelf moeten regelen hoe zij de rechtmatigheid van de uitkeringsverstrekking borgen (opstellen heronderzoeksplan).
Verder zal de verplichting tot periodieke herbeoordeling van de levensvatbaarheid van het bedrijf of beroep van beginnende zelfstandigen worden omgezet naar een bevoegdheid tot herbeoordeling. De gemeente krijgt beleidsruimte voor een eigen werkwijze en eigen administratieve inrichting.

Rapporten

Als er gebruik wordt gemaakt van standaard rapportmodellen, dan is het verstandig te bekijken in hoeverre deze moeten worden aangepast. Kijk hierbij naar: vervallen van keuzejaar, gedegen onderzoek levensvatbaarheid, wel/geen heronderzoek, terugvordering e.d.

Communicatie

Het is noodzakelijk om de standaardbrieven en -beschikkingen Bbz aan te passen aan de nieuwe wetgeving. Denk aan brieven aan ondernemers en externe partijen. Denk ook aan aanpassingen van formulieren die gebruikt worden, aanpassingen van de informatie op de website en voorlichtingsmateriaal. Stimulansz heeft begin december geactualiseerde modelbrieven en -beschikkingen Bbz voor u beschikbaar.

Trainingen/kennis medewerkers

Het is van belang dat medewerkers kennis opdoen over de wijzigingen en de gevolgen van de wetsaanpassingen voor de verschillende doelgroepen. Een korte training kan daarvoor zorgen. Het is ook van belang om de procesbeschrijvingen te beoordelen en werkinstructies te maken of aan te passen. Dit om een eenduidige en zorgvuldige werkwijze te krijgen.

Het bovenstaande is geen limitatieve opsomming, het schetst een kort beeld van wat er staat te gebeuren en wat u daarmee zou moeten/kunnen doen. Voor meer details verwijs ik graag naar de handreiking Bbz.

Meer weten over de Bbz?

Blijf op de hoogte van alle actualiteiten rondom de Bbz en leer van ervaringen van andere gemeenten.

Geselecteerd op basis van dit onderwerp

Deel deze pagina