5 tips om bestaanszekerheid snel te verbeteren

Het is weer lijstjestijd! Ook afgelopen jaar hebben we gemeenten ondersteund om de bestaanszekerheid voor hun inwoners te verbeteren. Dit onderwerp blijft van groot belang. Bestaanszekerheid draagt bij aan welbevinden, aan fysieke en mentale gezondheid en aan mee kunnen doen aan de samenleving (of mee kunnen ‘zijn’ zoals iemand het heel mooi omschreef). Hoe kun je hier nu aan bijdragen? 5 tips uit de praktijk.

Tip 1: Werkprocessen verbeteren en aanvragen sneller afhandelen

Veel verzoeken waar het maatwerkbudget voor wordt toegekend kunnen gewoon uit de bijzondere bijstand of minimaregelingen worden betaald, maar dat lukt niet omdat de doorlooptijd te lang is. Zonde! Je kunt de werkprocessen ook zodanig inrichten dat vragen die echt spoed hebben in korte tijd kunnen worden afgehandeld. Ook voor aanvragen zonder spoed die weinig controle vragen, is het mogelijk om snel toe te kennen door een goed geolied werkproces waarbij digitaal wordt afgehandeld wat digitaal kan.

Tip 2: Kleine vragen, kleine oplossingen

Sommige vragen zijn klein, de oplossingen tijdrovend. Op vrijdagmiddag zijn voorschotten vaak niet mogelijk, terwijl bij sommige mensen de rekening wel leeg is en het weekend voor de deur staat. Dat kan tot hoogoplopende emoties leiden in het gemeentehuis. Simpelweg een kaart van een supermarkt met een tegoed erop zodat iemand boodschappen kan doen in het weekend kan dan al uitkomst bieden. Geen gedoe met voorschotten, gewoon een pasje zodat er komende dagen wel eten in huis gehaald kan worden. Aanvullende tip: leg ook een paar OV-chipkaarten klaar voor mensen die niet genoeg geld hebben om met het OV naar hun werk te gaan.

Tip 3: Samenhang in het pakket

Heb je een gemeentebrede doelstelling? Bijvoorbeeld duurzaamheid, gezondheid of meedoen? Daar kun je met de minimaregelingen goed aan bijdragen! Een pakket met duurzaamheidsmaatregelen, abonnement op de sportschool of op de bibliotheek of de krant? Juist door met verschillende afdelingen aan eenzelfde doel te werken kun je meer bereiken. Je oplossing is dan geen doekje voor het bloeden, maar onderdeel van een samenhangend pakket om je gemeente op dat onderdeel echt te verbeteren.

Tip 4: Risicobereidheid vergroten

We weten dat juist de angst voor terugvorderingen maakt dat mensen minder gebruik maken van regelingen dan wenselijk is. Waarom niet kiezen voor eens gegeven blijft gegeven? Is dat juridisch houdbaar? Het is niet altijd makkelijk, want in sommige gevallen moet je terugvorderen als er teveel is verstrekt. Maar je kunt hier wel de ruimte opzoeken door de minimaal noodzakelijke controle vooraf te doen en dan niet meer terug te kijken. Bestaat de kans dat je dan teveel betaalt? Ja, die bestaat. Net als de kans dat je te weinig betaalt als je streng bent aan de voorkant.

Tip 5: Maak het begrijpelijk

Nee, dit is niet nieuw, maar toch blijft dit een lastig punt. Waar kunnen inwoners informatie vinden? Hoe kunnen ze een aanvraag doen? Moeten ze digitaal vaardig zijn, weten ze waar ze hulp kunnen krijgen als het ze niet zelf lukt? De regelingen bevatten veel ambtelijke taal, waar je als ‘nieuwkomer in de minimaregelingen’ niet direct chocola van kunt maken. Wat is een individuele inkomenstoeslag (en wanneer ga je daar op zoeken?), wanneer heb je een gezamenlijke huishouding en wat wordt er onder inkomen verstaan? Door inwoners met verschillende achtergronden mee te laten lezen krijg je scherper wat begrijpelijk is en wat helemaal niet.

Heb je nog meer tips? Laat het me gerust weten.

  

Pagina delen op socials

Meer weten over dit onderwerp?

Mr. Evelien Meester helpt je graag verder.

Nieuwsbrief Sociaal Domein

Binnen 5 minuten op de hoogte van de actuele ontwikkelingen in het sociaal domein? Meld je aan voor onze gratis nieuwsbrief. Met onder andere blogs van experts, interessante whitepapers en toelichting op wet- en regelgeving.

Anderen bekeken ook

Meedoen: glashelder woord of meer dan het lijkt?

“Jij mag niet meedoen!” Fietsend langs een schoolplein hoor ik roepende kinderstemmen. Een schoolplein, een maatschappij in het klein. Met alles erop en eraan en dus soms ook uitsluiting. Misschien is het zo dat niet iedereen wil meedoen, maar buitengesloten worden van meedoen en daar geen keuze in hebben wil niemand. Meedoen, mee-doen, het lijkt op het eerste gezicht zo’n makkelijk woord. Een helder alternatief voor het deftiger ‘participatie’. Maar is meedoen echt zo’n helder woord? 2 korte woorden, één geheel. Laten we er eens naar kijken.

Waar gaat jouw vuurtje van branden?

Afgelopen week mocht ik spreken op een bijeenkomst waarbij verschillende partijen gezamenlijk aan eenzelfde doel werken. Nu doe ik dat wel vaker en elke keer met veel plezier maar dit keer waren we te gast op een wel heel bijzondere plek: De Stadskamer. Wat zou het mooi zijn als elke gemeente zo’n plek had! Een terugkerende vraag in het verhaal van de Stadskamer was: waar gaat jouw vuurtje van branden? Nou, dat van mij van dit soort initiatieven!

Is compensatie van de ALO-kop in artikel 24a Pw straks nog wel nodig?

De regels rond het kindgebonden budget en de ALO-kop veranderen de komende jaren. Door wijzigingen in de Awir (2026) en de Participatiewet (2027) ontstaat de vraag of gemeentelijke compensatie nog nodig blijft. In deze blog leggen we uit hoe dit zit en waarom compensatie soms nog nodig blijft.