Eva Labrujere is adviseur Participatiewet en trainer bij Stimulansz. Daarvoor werkte ze 8 jaar als inkomensconsulent: eerst bij de gemeente Utrecht, daarna bij Avres voor de gemeenten Gorinchem, Vijfheerenlanden en Molenlanden. Ze studeerde politicologie aan de Universiteit van Amsterdam.
Vakkennis en empathie
“Als consulent doe je van alles”, vertelt Eva. “Je voert klantgesprekken en behandelt de aanvragen. Ook voer je controles uit als je signalen krijgt dat er iets verandert in iemands leefsituatie. Zelf was ik ook betrokken bij interne projecten, zoals het herschrijven van brieven en beschikkingen in begrijpelijke taal.”
Mooi werk? “Zeker! Je doet iets voor een ander en combineert dat met het juridische aspect: aanvragen en situaties toetsen aan de wet- en regelgeving. Je hebt vakkennis nodig, maar ook professionele nieuwsgierigheid en de empathie om je te verplaatsen in andermans situatie.”
Maatwerk leveren
Ze geeft een voorbeeld: “Ik kreeg een aanvraag voor een uitkering van een vrouw die in een vechtscheiding zat. De scheiding was nog niet rond, en haar partner stond nog ingeschreven op het adres van haar en de kinderen. Maar hij was niet traceerbaar en ze kreeg ook geen geld van hem.
Omdat ze nog getrouwd was en de man nog stond ingeschreven op het adres, had mevrouw eigenlijk geen recht op bijstand. Dit zijn lastige situaties waarbij maatwerk nodig is.
Meerdere problemen
Het werk van de inkomensconsulent is uitdagender geworden, merkt ze. “Mensen in de bijstand hebben vaak meerdere problemen: jongeren met een verslaving, gezinnen waar van alles speelt. Dan moet je goed contact houden met partijen zoals de woningcorporatie en hulpinstanties”, benadrukt Eva. “En zet soms ook een stap verder. Meld de klant aan voor de voedselbank als die aangeeft dit lastig te vinden om zelf te doen.”
De mens centraal
Per 1 januari 2026 geldt de Participatiewet in balans. Uitgangspunten zijn menselijke maat, vertrouwen en vereenvoudiging. Welke gevolgen heeft dit voor het werk van de inkomensconsulent? “In het begin is het belangrijk zicht te krijgen op de 23 wijzigingen. Sommige zijn ingrijpend, andere zijn al heel gebruikelijk en staan nu echt in de wet.
Consulenten krijgen meer ruimte om maatwerk te leveren en uit te gaan van vertrouwen. Niet elke bijschrijving hoeft bijvoorbeeld meer te leiden tot een uitgebreid rechtmatigheidsonderzoek. Fijn, want als je continu in iemands leven wroet, helpt dat niet bij het voeren van het goede gesprek. Mensen moeten jou als consulent kunnen vertrouwen. Ook komt er meer ruimte voor maatschappelijke participatie als betaald werk (nog) niet haalbaar is.”
Anders kijken helpt
Als inkomensconsulent heb je kennis van de Participatiewet nodig. Verder ontwikkel je je vooral door veel praktijkervaring op te doen. “Ook casuïstiekbesprekingen en intervisies met collega’s zijn helpend. Zeker als de casus complex is en je wilt weten of je op het goede spoor zit en of iets kan. Ik overlegde ook met mijn collega’s van schulphulp, Wmo en juridische zaken. Als je samenwerkt, helpt dat je om anders te kijken naar een aanvraag. Je ziet het bredere plaatje. Daardoor bereik je meer.”
Verbinding met de praktijk
Eva adviseert beginnende inkomensconsulenten sowieso een verdiepende training of opleiding te volgen. Zoals de nieuwe, zesdaagse opleiding consulent Participatiewet. “De opleiding is een goede mix van vakkennis over wet- en regelgeving, het toepassen daarvan en vaardigheden die je nodig hebt. Het gaat bijvoorbeeld ook over dossieropbouw en caseloadbeheer, wat je helpt om prioriteiten te stellen. Ik heb er zin in om te gaan trainen. Omdat ik zelf consulent ben geweest, maak ik gemakkelijk de verbinding met de praktijk.”
Wil je ook groeien als consulent Participatiewet?
Ontdek de nieuwe zesdaagse opleiding van Stimulansz. Een combinatie van vakkennis en vaardigheden om inwoners écht verder te helpen, door niet alleen te weten wat mag maar ook wat werkt.
