Het kan ook anders!
Een aantal jaren geleden hebben we de eerste omgekeerde verordening gemaakt. Wat maakt deze verordening anders? In de eerste plaats start deze verordening met kernwaarden die leidend zijn bij alle besluiten die onder de reikwijdte van de verordening vallen. Heel fijn, want als maatwerk nodig is dan geven deze kernwaarden een handvat wanneer en hoe afgeweken kan worden van de standaard. Is bijvoorbeeld het uitgangspunt dat kinderen centraal staan, dan kan dat meegenomen worden bij een besluit om een huurachterstand te betalen en zo uitzetting te voorkomen. In de tweede plaats is het taalgebruik van een omgekeerde verordening anders. Waar de meeste juridische documenten onleesbaar zijn, is de omgekeerde verordening juist prettig leesbaar en zijn ‘gewone’ woorden gebruikt. De juridische begrippen vind je wel terug in het onderdeel begripsbepalingen, waarin de gewone woorden vertaald zijn naar de correcte juridische termen. Zo is bijvoorbeeld het woord ‘gemeente’ in de begripsbepaling vertaald naar ‘het college’. Hierdoor is de verordening zelf veel prettiger leesbaar voor veel mensen!
Beleid verweven in de verordening
Dat is niet alles. Een van de uitgangspunten van de omgekeerde verordening is dat het heel nauw aansluit bij het beleid. Dat klinkt voor de hand liggend, maar in de praktijk is dat niet altijd het geval. Vaak is het verband tussen beleid en verordening wel duidelijk in de hoofden van de schrijvers van de verordening, maar is het voor de lezer niet terug te vinden. Neem veel re-integratieverordeningen. Die bestaan vaak uit een opsomming van instrumenten die ingezet kunnen worden. De vraag die daarvoor beantwoord moet worden is wat de gemeente belangrijk vindt bij het aan het werk helpen van mensen. Gaat het om de kortste weg naar werk of duurzame uitstroom? Stimuleert de gemeente ondernemerschap of parttime dienstverbanden? En juist die uitgangspunten staan helder in de omgekeerde verordening.
Dus de omgekeerde verordening is leuk om te lezen?
Euh… Nou eerlijk gezegd nog steeds niet. Het is nog steeds geen spannend verhaal met een onverwachte plottwist op het einde. Maar het is wel prettig leesbaar. Het is veel duidelijker wat er wordt verwacht en met welk doel. En dat laatste maakt het ook veel makkelijker voor een medewerker om zelf een besluit te nemen wanneer maatwerk nodig is. Namelijk als bij het strikt toepassen van de regels het doel niet wordt bereikt! Houvast en ruimte in één document, met als doel om het gewenste effect te halen. Niet stoffig, ook niet sexy. Wel heel handig.